بر اساس دستورالعمل سازمان غذا و دارو، سایت هیچگونه فعالیتی در راستای فروش مکمل های غذایی ندارد.

تغذیه مناسب در دوران بارداری


خانم های باردار می توانند بدون داشتن رژیم مخصوص و جداگانه مقدار بیشتر و متنوع تری از غذا نسبت به قبل از دوران بارداری مصرف کنند. بدیهی است که درصورت داشتن اضافه وزن و یا بیماری هایی که الزم باشد مادر به متخصص تغذیه مراجعه کند، پیروی از رژیم خاص توصیه شده توسط متخصص، ضروری خواهد بود.
خانم های باردار هم باید مانند سایر افراد خانواده هر روز از 5 گروه غذایی اصلی استفاده کنند. آنچه که در تغذیه خانم باردار اهمیت دارد رعایت تنوع و تعادل در مصرف مواد غذایی می باشد. چگونه می توان تعادل و تنوع را در برنامه غذایی روزانه رعایت نمود؟
بهترین راه برای اطمینان از مصرف متعادل و متنوع مواد غذایی در روز استفاده از همه گروه های اصلی غذایی یعنی گروه نان و غالت، گروه میوه ها، گروه سبزی ها، گروه شیر و لبنیات و گروه گوشت، تخم مرغ، حبوبات و مغزدانه ها است.
تعادل به معنی مصرف مقادیر کافی از تمام 5 گروه مواد غذایی است و تنوع یعنی مصرف انواع مواد تقریبا یکسان قرار دارند و می توان از یکی به جای دیگری استفاده کرد.

مواد غذایی غیر مجاز

 دم کرده های گیاهی )مانند چای نعناع یا گل گاوزبان( گاهی اثرات جانبی مانند حالت تهوع و استفراغ دارند، لذا مصرف آن ها در دوران بارداری توصیه نمی شود.
 کلیه نوشیدنی های الکلی علاوه بر این که در دین اسلام حرام است باعث از بین رفتن اکسیژن شده و موجب رشد غیر طبیعی جنین و کاهش مهارت عقلانی و هوشی او و بروز سندروم الکلی جنین ) Alcohol Fetal  Syndrome )می شوند.
 شکلات عالوه بر اینکه مقادیر کمی کافئین دارد، حاوی تئوبرومید نیز هست که به کافئین شبیه است. بنابراین، مصرف شکلات باید محدود شود.
 استعمال دخانیات در دوران بارداری می تواند با تولد نوزاد کم وزن همراه باشد. به مادران باردار توصیه می شود از استعمال دخانیات در دوران بارداری خودداری کنند.
 عفونت با "لیستریا" یکی از عوامل شناخته شده سقط غیر عمدی و مننژیت جنین و نوزاد است. لیستریا یک ارگانیسم موجود در خاک است و عفونت آن از از مصرف غذاهای حیوانی آلوده و سبزیجات خام ناشی می شود. شیر خام، غذاهای دریایی دودی، کالباس، گوشت کوبیده، پنیر های نرم و گوشت های پخته نشده منابع احتمالی آلودگی هستند. محصوالت آبیاری شده با فاضلاب بایستی قبل از مصرف با آب آشامیدنی شستشو و ضد عفونی شوند.انرژی و مواد مغذی مورد نیاز در دوران بارداری و شیردهی

انرژی:

بهترین راه برای اطمینان از دریافت کافی انرژی، پایش میزان افزایش وزن دوران بارداری است. انرژی اضافی در طول بارداری جهت تامین نیاز متابولیک بارداری و رشد جنین مورد نیاز است. در این دوران متابولیسم تا 55 درصد افزایش می یابد. انرژی مورد نیاز مادران باردار در سه ماهه اول بارداری، شبیه زنان غیر باردار است )حدود 51 کیلو کالری اضافی در روز(، اما در طی سه ماهه دوم 061 -041 کیلوکالری در روز، و در سه ماهه سوم 551 کالری دیگر )عالوه بر 0 ماهه دوم(، افزایش پیدا می کند.مصرف زیاد غذاهای پرکالری وزن مادر و جنین را

افزایش می هد وکمبود انرژی دریافتی روزانه نیز موجب کاهش وزن و به حرکت در آوردن ذخایر چربی و تولید متعاقب کتون می گرد که احتمال دارد روی ضریب هوشی نوزاد اثر منفی بگذارد.

پروتئین
نیاز به پروتئین در بارداری جهت تامین سنتز بافت های مادر و جنین افزایش پیدا می کند ولی در زمینه مقدار این افزایش، اطمینان وجود ندارد. نیاز های پروتئین در بارداری افزایش پیدا می کند و حداکثر آن در سه ماهه سوم بارداری می باشد. مصرف روزانه پروتئین در سه ماه اول بارداری مشابه زنان غیر باردار است )66/1 گرم پروتئین به ازاء کیلوگرم وزن بدن ( و در سه ماهه دوم بارداری افزایش می یابد. به d/kg/gr 15 افزایش پیدا می کند. بنابراین در سه ماتهه اول بارداری روزانه 01 گرم پروتئین مخلوط، در سه ماهه دوم روزانه 511 گرم

ودر سه ماهه سوم روزانه 511 گرم از منابع پروتیین گیاهی وحیوانی باید مصرف شود . بطور کلی الزم است نیمی از پروتئین از منابع گیاهی وحداقل نیمی از منابع پروتئین حیوانی مصرف شود.

کربوهیدرات
نقش اصلی کربوهیدرات ها تامین انرژی برای سلول های بدن به ویژه مغز و سیستم عصبی، گلبول های قرمز و سفید خون و مدوالی کلیه است. در بارداری جنین از گلوکز به عنوان منبع اصلی انرژی استفاده می کند. انتقال گلوکز از مادر به جنین حدود day/16g-51 تخمین زده شده است. تا پایان بارداری همه این گلوکز توسط مغز جنین مصرف می شود. میزان نیاز به کربوهیدرات ها در بارداری ) بر اساس RDA ) حدود 515g در روز است.
چربی
چربی منبع بزرگ انرژی برای بدن است و به جذب ویتامین های محلول در چربی و کاروتنوئیدها کمک می کند. در مغز در حال تکامل جنین و شیرخوار ) طی 1 سال اول زندگی( به مقدار زیادی DHA ( دو کوزاهگزانوئید( یا ماده اولیه اسید چرب امگا 0(w3 )تجمع می یابد. در زمان بارداری در صورت داشتن رژیم غذایی حاوی w3 نیازی به مصرف اضافه این اسید چرب به شکل مکمل نیست.

فیبر:

فیبر بخشی از میوه ها، سبزی ها و دانه های خوراکی به ویژه حبوبات و غالت می باشد که در بدن انسان هضم نمی شود. غذاهای پرفیبر به سیر شدن کمک می کنند و سبب می شوند غذا و خصوصا چربی کمتری مصرف شود. مصرف فیبر موجب حجیم شدن مدفوع و در نتیجه خروج راحت و سریع تر مدفوع شده و از بروز یبوست پیشگیری می کند. هم چنین احتمال بروز بیماری های روده مانند سرطان و بواسیر را کاهش می دهد. از سوی دیگر فیبرها موجب کاهش کلسترول خون می شوند و خطر ابتالء به بیماری های قلبی- عروقی را
کاهش می دهند.
زنان باردار بایستی به مصرف نان ها و غالت با دانه کامل، سبزیجات برگ سبز و زرد و میوه های تازه و خشک جهت تامین مواد معدنی، ویتامین ها و فیبر اضافی، تشویق گردند..

ویتامین ها

در بارداری برخی ویتامین ها از اهمیت خاصی برخوردارند. بعضی از این ویتامین ها از طریق رژیم غذایی قابل تامین است ولی در سایر
موارد استفاده از یک مکمل ضروری است. تیامین (ویتامین ب 1 ، (ریبوفالوین( ویتامین ب2 (و نیاسین با توجه به افزایش انرژی مورد نیاز روزانه در دوران بارداری و شیردهی و نقش این سه ویتامین در سوخت و ساز کربوهیدرات ها نیاز به این ویتامین ها در این دوران افزایش می یابد. بنابراین مصرف منابع غذایی حاوی این ویتامین ها از جمله گوشت، تخم مرغ، شیر، غلا ت سبوس دار و جبوبات توصیه می شود
پیریدوکسین) B6) RDA ویتامین B6 در بارداری 9/5 میلی گرم درروز می باشد. d/6mg/1 اضافی تر از مقادیر توصیه شده برای زنان غیر باردار است که به دلیل تامین افزایش نیاز برای ساختن اسید های آمینه غیر ضروری و ساختن نیاسین از تریپتوفان می باشد، که وابسته به ویتامین های گروه B است.

ویتامین B12

با توجه به نقش این ویتامین در عملکرد سیستم عصبی، تقسیم سلولی و خون سازی نیاز به آن در دوران بارداری اندکی افزایش می یابد. مصرف مکمل ویتامین B12 خصوصا در مادران باردار گیاهخوار ضروری است. چون ویتامین ب 51 در منابع غذایی گیاهی وجود ندارد ودرصورتی که از منابع غذایی حیوانی مانند شیر ولبنیات وگوشت ها در برنامه غذایی استفاده نشود این ویتامین تامین نمی شود.

فوالت) اسید فولیک(

نیاز به اسید فولیک در دوران بارداری به علت تولید بیشتر گلبول های قرمز خون و شکل گیری دستگاه عصبی جنین افزایش می یابد. الزم است عالوه بر توصیه به مصرف منابغ غنی اسید فولیک، مکمل آن نیز طبق دستور العمل کشوری به میزان 411 میکرو گرم در روز برای  خانم های باردار تجویز شود. مصرف به موقع و کافی این ویتامین از ایجاد ضایعات عصبی خصوصا نقص مادر زادی لوله عصبی NTD پیشگیری می کند.
برای پیشگیری از نقائص مادرزادی لوله عصبی ، مکمل اسید فولیک از سه ماه قبل از بارداری تا تا یک ماه پس از زایمان باید مصرف شود.
لوله عصبی در 10 تا 01 روز اول بارداری بسته می شود ) قبل از اینکه اکثر زنان بدانند که باردار هستند( بنابراین مکمل یاری با اسید فولیک بایستی پیش از بارداری شروع شود. در حال حاضر در کشور ما برنامه غنی سازی آرد با آهن و اسید فولیک اجرا می شود. مصرف نان های غنی شده همراه با مصرف مکمل اسید فولیک در ماه اول بارداری شیوع NTD را بطور قابل مالحضه ای کاهش می دهد.
زنانی که سیکاری هستند و یا از مواد مخدر استفاده می کنند و همچنین زنانی که از ضد بارداری های خوراکی و داروهای ضد تشنج )مثل فنی توئین( استفاده می کنند و افرادیکه مبتال به سندروم های سوء جذب هستند در معرض خطر کمبود اسید فولیک قرار دارند.

ویتامین A

RDA ویتامین A برای زنان باردار و غیر باردار 111 میکروگرم از معادل های تینول ها یا 1564 واحد بین المللی )IU )است. ذخایر مادری به آسانی میزان افزایش مورد نیاز جنین را تامین می کند. غلظت ویتامین A در خون بند ناف انسان با وزن، دورسر، قد هنگام تولد و طول دوره ی بارداری رابطه دارد. استفاده از دوزهای زیاد ویتامینA مثال دریافت غیر عمدی بیشتر از 01111 واحد بین المللی می تواند

خطر ناک باشد. جگر حاوی مقادیر زیادی ویتامین A است و در بارداری نباید مصرف شود.

ویتامین D

نیاز به ویتامین D در دوران بارداری و شیردهی مشابه قبل از بارداری است. این ویتامین به جذب کلسیم و فسفر از دستگاه گوارش کمک می کند. بر اساس اطالعات مشهود نقش های دیگری را برای ویتامین D ،شامل افزایش عملکرد ایمنی و تکامل مغز جنین مطرح شده است.

استفاده از نور مستقیم خورشید بهترین منبع برای تولید ویتامینD در بدن است. بنابراین به خانم باردار و شیرده توصیه کنید روزانه حداقل به مدت 51 دقیقه دست به صورت خود را در معرض نور مستقیم خورشید قرار دهد.

************

منبع: سامانه مکمل شنناسی به نقل از دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت 

محصولات مرتبط

پیشنهاد خواندنی

خار گل گیاهی برای حفاظت از کبد مشاهده
خار گل گیاهی برای حفاظت از کبد